آخرین مطالب

ارزهای دیجیتال چگونه به مشاغل کوچک کمک می‌کنند؟

معمولاً در گفتگوهایی که درباره ارزهای دیجیتال انجام می‌شود، مشاغل کوچک نادیده گرفته می‌شوند. این در حالی است که این کسب و کارها بخش مهمی از اقتصاد هر کشور را تشکیل می‌دهند و وجود سیستم‌هایی برای اجرای تراکنش‌های کارآمدتر و کم‌هزینه‌تر می‌تواند به نفع آن‌ها باشد. این مشاغل با حاشیه سود کم کار می‌کنند، قدرت چانه‌زنی کمتری نسبت به شرکت‌های بزرگ دارند و چالش‌های گردش نقدینگی برای آن‌ها مشکل‌آفرین است، چون باید منتظر پرداخت دستمزد کالاها و خدماتشان بمانند. کوین‌های باثبات و ارزهای دیجیتال بانک‌های مرکزی می‌توانند به چنین مشاغلی کمک کنند. این فناوری‌ها می‌توانند هزینه‌های اجرای تراکنش را کاهش داده، به مشاغل کوچک امکان دهند بخش بیشتری از درآمدهایشان را حفظ کنند و سرعت اجرای تراکنش را به‌طور چشمگیری افزایش دهند. به این ترتیب نقدینگی و جریان درآمد مشاغل کوچک افزایش یافته و می‌توانند در برابر شوک‌های اقتصادی منفی دوام آورده و رشد کنند.

در چند سال اخیر، توسعه فناوری بلاک‌چین باعث شکل‌گیری انواع جدیدی از دارایی‌های دیجیتال مثل رمزارزها و کوین‌های باثبات شده است. این ابتکارات پایه و اساس ایجاد سیستم‌های اجرای تراکنش جدید را شکل داده‌اند که به انتقال وجه در سطح جهان به‌صورت بلادرنگ و با هزینه‌هایی بسیار کمتر کمک می‌کنند. برخلاف ارزهای دیجیتالی مثل بیت‌کوین و اتریوم، کوین‌های باثبات نوسان بسیار کمتری دارند چون معمولاً ارزش آن‌ها به یک ارز مرجع مثل دلار آمریکا گره می‌خورد.  رونق کوین‌های باثبات باعث شد که دولت‌ها با جدیت به دنبال راه اندازی ارزهای دیجیتال بانک مرکزی باشند. ارزهای دیجیتال معمولی با استفاده از شبکه‌هایی غیرمتمرکز کار می‌کنند اما ارزهای دیجیتال بانک‌های مرکزی روی یک زیرساخت بخش عمومی اجرا شده و یک بانک مرکزی مسئولیت مستقیم آن‌ها را برعهده دارد – در واقع پول نقد دیجیتال هستند.

در این حوزه پتانسیل‌های چشمگیری وجود دارد: ارزهای دیجیتال و رمزارزها می‌توانند از ارایه خدمات جدید پشتیبانی کرده و رقابت بیشتری در حوزهٔ خدمات مالی ایجاد کنند. اول اینکه این ارزها امکان اجرای تراکنش‌های کم هزینه تر هم به صورت داخلی و هم بین مرزی را فراهم می‌کنند. همچنین با این سیستم امکان اجرای تراکنش به صورت بلادرنگ فراهم شده و بر بسیاری از کمبودهای سیستم پرداخت غلبه می‌کنند. بعلاوه، این ارزها از قابلیت برنامه نویسی پشتیبانی می‌کنند که می‌توان از این قابلیت برای انجام کارهای پیچیده تر و اجرای تراکنش‌های شرطی استفاده کرد.

در عین حال، این تکنولوژی‌ها – و تهدیدی که برای واسطه‌های اقتصاد سنتی ایجاد کرده اند – منجر به ایجاد بحث‌های داغی شده اند. مثلاً در یکی از مقالات جدید فدرال رزرو مزایای قابل توجه ارزهای دیجیتال تأیید شده اما از طرفی به نگرانی‌هایی درباره حریم خصوصی، ثبات اقتصادی، امنیت سایبری و ریسک‌های عملیاتی آن‌ها اشاره شده است. گری گنسلر رئیس کمیسیون بورس و اوراق بهادار آمریکا هم اخیراً کارمندان مربوط به بخش اعمال قوانین کریپتوی این اداره را دو برابر کرد تا با تخلفاتی که در این بازار انجام می‌شود، مقابله کنند. سقوط اخیر UST، کوین باثبات ترا – که یکی از بزرگترین کوین‌های باثبات جهان است – نشان داد که وجود نقصی در یکی از این سیستم‌ها می‌تواند بر کل اکوسیستم کریپتو تأثیری آبشاری داشته باشد. گرچه ارزش بسیاری از کوین‌های باثبات ناشی از وجود پشتوانه ارزی کامل است اما شرایط برای UST متفاوت بود چون حفظ ثبات این ارز باثبات متکی بر یک الگوریتم و یک ارز ثانویه به اسم لونا بود.

هرچند رویدادهای اخیر نشان می‌دهند که نمی‌توان ریسک‌های ناشی از ارزهای دیجیتال را نادیده گرفت، اما کاملاً واضح است که سیستم فعلی راهکار رضایت بخشی برای رفع این مشکلات ندارد. سوال این است که سیستم اجرای تراکنش پرهزینه، قدیمی و کند فعلی بیشتر چه افرادی را تحت تأثیر قرار می‌دهد؟ در این مقاله به بررسی تأثیر بالقوه این سیستم‌ها بر روی مشاغل متوسط و کوچک می‌پردازیم که پیامدهای چشمگیری برای رشد و ثبات اقتصادی دارد.

مشاغل کوچک – مثل رستوران، لوله کشی و خشک شویی‌ها – نقش بسیار مهمی در اقتصاد ما دارند. این مشاغل در آمریکا تقریباً نیمی از نیروی کار را به خود اختصاص داده و تعداد آن‌ها به بیشتر از 60 میلیون شغل می‌رسد. از سال 2000 تا 2019 این کسب و کارها 65 درصد از شغل‌های جدید را ایجاد کرده اند، 97.5 درصد از شرکت‌های صادراتی آمریکایی و 32 درصد از ارزش صادرات را به خود اختصاص می‌دهند. بعلاوه، مشاغل کوچک نقش مهمی در زمینه شمول اقتصادی و انتقال مشاغل بین نسل‌ها دارند به خصوص برای گروه‌هایی مثل مهاجران و اقلیت‌ها.

کسب و کارهای کوچک هم در حال یافتن راه‌هایی برای جذب مشتریانی فراتر از بازارهای محلی و از طریق پلتفرم‌هایی مثل آمازون و شاپیفای هستند. این کانال‌های توزیع کالا در دوره شیوع بیماری کرونا جهت مقابله با مشکل سقوط بازارهای محلی، برای این کسب و کارها بسیار مهم و حیاتی بودند.

در هر صورت معمولاً چنین کسب و کارهایی هنگام بحث و بررسی درباره ارزهای دیجیتال نادیده گرفته می‌شوند. در حالیکه سیاستمداران، اقتصاددانان و مقامات دولتی دائماً بر اهمیت این مشاغل تأکید می‌کنند، تأثیر وجود زیرساخت‌های اجرای تراکنش بهتر و رقابتی تر بر چنین مشاغلی معمولاً نادیده گرفته می‌شود.

شکنندگی اقتصادی مشاغل کوچک

بیشتر کسب و کارهای کوچک با موجودی نقد محدودی کار می‌کنند. این کسب و کارها معمولاً برای دوام آوردن در حد کمتر از یک ماه نقدینگی در اختیار دارند. چنین شرایطی منجر به آسیب پذیری شدید این مشاغل در برابر نوسان‌های اقتصادی می‌شود که این مسئله با سقوط این کسب و کارها در دوره بحران اقتصادی سال 2008 و بحران کرونا اثبات شد. بحران کرونا برای مشاغل کوچک پیامدهای ویرانگری داشت و باعث شد که دولت‌های مختلف طرح‌های حمایتی خاصی برای این کسب و کارها در نظر بگیرند.

این موضوع دلایل مختلفی دارد از جمله محدودیت دسترسی این مشاغل به اعتبار مالی و در اختیار داشتن گزینه‌های اقتصادی کمتر نسبت به شرکت‌های بزرگ. معمولاً وام دهنده‌ها ریسک وام دهی به مشاغل کوچک را بیشتر می‌دانند چون توان مالی شرکت‌های بزرگتر را ندارند. در شرایطی که کسب و کارهای کوچک متکی بر بانک‌های تجاری بودند، ادغام و اکتساب این بانک‌ها منابع مالی آن‌ها را محدودتر کرده است.

یکی از مهم ترین مشکلات مشاغل کوچک، تأخیر پرداخت است. خیلی از شرکت‌های بزرگ مثل والمارت از مدل “حالا بخرید و بعداً پرداخت کنید” برای همکاری با تأمین کنندگان کالا استفاده می‌کنند که این پرداخت‌ها پس از 30 تا 120 روز واریز می‌شوند. چنین روشی یعنی شرکت‌های بزرگ، از مشاغل کوچک قرض می‌گیرند و موجودی نقد آن‌ها را محدودتر می‌کنند. تحقیقات هم نشان می‌دهند که حدود 70 درصد از مشاغل کوچکی که به چنین پرداخت‌هایی وابسته هستند، مشکلات گردش نقدینگی خودشان را ناشی از این تأخیر پرداخت می‌دانند.

این چالش‌های دسترسی به نقدینگی در ترکیب با تأخیر پرداخت‌ها باعث شده که حفظ جریان نقدینگی ثابت برای کسب و کارهای کوچک سخت شده، در برابر شوک‌های اقتصادی آسیب پذیرتر شده و توانایی کمتری برای سرمایه گذاری داشته باشند. افزایش رقابت و ابتکار در حوزه تراکنش‌های مالی می‌تواند تاب آوری طولانی مدت این مشاغل را افزایش داده و فرصت رشد آن‌ها را فراهم کند.

پرداخت‌های کند و پرهزینه چه مشکلی برای مشاغل کوچک ایجاد می‌کنند؟

امروزه بیشتر پرداخت‌های مشتریان در آمریکا از طریق کارت اعتباری انجام می‌شود که این روند در دوره شیوع بیماری کرونا شدت گرفت. گرچه هزینه‌هایی مثل کارمزد بانک‌های صادرکننده کارت، ارزیابی شبکه کارت و پردازش تراکنش از نظر مصرف کنندگان چندان مشهود نیستند اما می‌توانند تا 3 درصد از مبلغ تراکنش باشند و احتمالاً در آینده نزدیک این رقم بیشتر خواهد شد. تراکنش‌های آنلاین که بیشتر از طریق پلتفرم‌هایی مثل شاپیفای یا آمازون انجام می‌شوند هم پرهزینه تر هستند. بعلاوه ممکن است دریافت وجه چندین روز زمان ببرد که این مسئله منجر به افزایش نیاز کسب و کارهای کوچک به سرمایه کاری می‌شود.

چنین شرایطی قدرت رقابت کسب و کارهای کوچک را کاهش می‌دهد به خصوص با توجه به حاشیه سود محدود، منابع مالی کمتر و هزینه‌های بالای تأمین بودجه برای این مشاغل. در حالی که شرکت‌های بزرگ مثل Costco قدرت چانه زنی بیشتری برای خدمات اجرای تراکنش دارند شرکت‌های کوچک چنین قدرتی را ندارند. در حال حاضر تعداد گزینه‌های قابل انتخاب برای پردازش تراکنش‌های آنلاین کم است در نتیجه کسب و کارهای کوچک که قدرت مالی کمتری دارند راهی جزء موکول کردن بخشی از کارمزدها به مشتریان از طریق افزایش قیمت ندارند که همین باعث کاهش قدرت رقابت آن‌ها می‌شود.

این مشکلات برای انتقال وجه بین مرزی پررنگ تر می‌شوند چون در این حالت کارمزد و تأخیر بسیار بیشتر است. تا سه ماهه دوم سال 2021، میانگین هزینه اجرای یک تراکنش بین مرزی از آمریکا 5.41 درصد از مبلغ تراکنش بوده و اجرای تراکنش‌های سوئیفت بین یک تا پنج روز زمان می‌برد. علاوه بر این، کارمزدها غیرقابل پیش بینی هستند و مشاغل بسته به تعداد بانک‌هایی که در یک تراکنش دخالت دارند، ممکن است هزینه‌های بیشتری متحمل شوند. پیچیدگی زنجیره تراکنش هم باعث شده که تراکنش‌های بین المللی جزء اهداف جذاب برای کلاهبرداران و افراد متقلب باشند که این مسئله هم به نوبه خود هزینه‌های این تراکنش‌ها را افزایش می‌دهد.

تکنولوژی بلاک‌چین چه کمکی به مشاغل کوچک می‌کند؟

برای تغییر این وضعیت نیاز به زیرساختی رقابتی تر و آزادتر برای اجرای تراکنش داریم و اقدامات مهم بخش خصوصی مثل ارزهای دیجیتال بانک‌های مرکزی و FedNow باید با ابتکارات بخش خصوصی ترکیب شوند – از جمله شبکه‌های آزاد ارزهای دیجیتال. تلاش‌های بخش عمومی با سرعت بسیار کندی پیش می‌رود و این خطر وجود دارد که ابتکارات حوزه‌های دیگر از آن‌ها پیشی بگیرند بخصوص در محیط‌های محدود و اصطلاحاً دیوارکشی شده‌ای که مشتریان و مشاغل را در سرویس‌های تعامل ناپذیر درگیر می‌کنند.

اما می‌توان شرایط را تغییر داد. بخش عمومی می‌تواند از پیشرفت فنی حوزه ارزهای دیجیتال و بلاک‌چین برای شتاب بخشیدن به حرکتش به سمت قابلیت اجرای تراکنش‌های کم هزینه و بلادرنگ استفاده کند.

وجود یک سیستم پرداخت آزاد می‌تواند منجر به شکل گیری رقابت بیشتر، کاهش کارمزد تراکنش‌ها و قابلیت تفکیک پذیری سرویس‌هایی شود که در حال حاضر جزء همه تراکنش‌های دیجیتال هستند – از جمله آنهایی که به قابلیت لغو تراکنش، استرداد وجه، ارزیابی ریسک تراکنش، واسطه گری و غیره ارتباط دارند. به این ترتیب کسب و کارها می‌توانند فقط برای آنچه که نیاز دارند هزینه پرداخت کنند. در حالت ایده آل به لطف وجود اشکال جدید تعامل پذیری بین والت‌های دیجیتال، بانک‌ها و سیستم سنتی، کسب و کارهای کوچک می‌توانند این کار را انجام دهند بدون اینکه در امکان دریافت پرداخت و تراکنش از سمت مشتریان اختلال ایجاد شود. بعلاوه، انتقال وجه به صورت مستقیم از طریق بلاک‌چین به دلیل کاهش واسطه‌ها هم به نفع مشاغل محلی و هم تراکنش‌های بین مرزی است.

اگر سیر تکامل سیستم‌های پرداخت با موفقیت پیش برود، کسب و کارهای کوچک علاوه بر کاهش هزینه‌ها امکان دسترسی سریع تر به وجوه را خواهند داشت. به این ترتیب نقدینگی و گردش وجه به طور چشمگیری بهبود پیدا کرده و می‌توانند در برابر شوک‌های اقتصادی منفی مقاومت کرده و رشد کنند.

با ایجاد شرایط مناسب برای شکل گیری یک پروتکل انتقال وجه کاملاً آزاد و تعامل پذیر مثل آنچه در اولین روزهای ظهور اینترنت وجود داشت، بخش عمومی می‌تواند دوباره رقابت را به حوزه پرداخت‌های اینترنتی آورده و گزینه‌های لازم را در اختیار مشاغل کوچک قرار دهد.

مطالب مشابه