آخرین مطالب

فناوری چگونه موجب تغییر دنیای هنر می‌شود؟

تاریخ هنر نشان می‌دهد هنرمندان همواره به دنبال قالب‌های هنری جدید و رسانه‌های غیرمتعارف برای بیان اصول هنری خود بوده‌اند. جنبش‌های آوانگارد مختلفی که در اوایل قرن بیستم به سرعت رشد کردند، اساساً درک سنتی از هنر را به چالش کشیدند. هنرمندانی که از این جنبش‌های روبه‌رشد و مدرن بیرون آمدند، اجسام غیرهنری جدیدی مانند کتاب، مجلات، لباس‌ها، وسایل خانه و بسیاری دیگر از اشیاء روزمره را به‌عنوان ابزارهای هنری معرفی نمودند و بیان کردند که هنرمندان واقعی می‌توانند از هر چیزی آثار هنری خلق نمایند؛ اینگونه بود که هنر تلفیقی متولد شد و دوران جدید و هیجان‌انگیزی را در تکامل هنر رقم زد.

توسعه فناوری همگام با مفاهیم هنری مدرن ادامه داشته است و شیوه خلق و اشتراک گذاری هنر را تغییر داده است و امکان ارائه‌ آثار خلاقانه هنرمندان پیشگام را به فراتر از مرزهای مرسوم در عرصه هنر فراهم می‌نماید، تا مخاطبان جدیدی در سراسر جهان به آن‌ها دسترسی داشته باشند. فقط می‌توانیم از خود بپرسیم اگر دوربین‌ و فناوری چاپ سیلک اسکرین نبود، آیا آثار عظیم اندی وارهول در همین راستا پیشرفت می‌کرد؟

امروزه هنرمندان از نوآوری‌های فنّاورانه صرفاً به عنوان ابزاری کمکی در فرآیند خلاقیت هنری خود استفاده نمی‌کنند. بسیاری از هنرمندان و متخصصان در عرصه هنر با استفاده از این فناوری و ابزار قدرتمند بعنوان یک رسانه هنری و طراحی، دنیای هنر را متحول نموده‌اند و این فناوری‌ها به آن‌ها اجازه می‌دهد آثار هنری برجسته، چشمگیر و بسیار جذابی را خلق نمایند که هنر و چیدمان‌های ترکیبی نوین و چند‌رشته‌ای را تشکیل داده است.

این مقاله نشان خواهد داد رشد سریع فناوری دیجیتال و پیشرفته، چگونه دنیای هنر را برای همیشه تغییر داد و سطح درک و شناخت مردم از هنر را افزایش داده است.

اندی وارهول و دبی هری – فناوری ProPaint – آمیگا – موزه تاریخ کامپیوتر. | منبع: news.artnet.com

تاریخچه‌ای کوتاه از هنر دیجیتال

مردم از دههٔ شصت میلادی شروع به بررسی ایدهٔ ترکیب هنر بصری و فناوری نمودند. اولین تلاش برای تلفیق هنر و فناوری در فرآیند خلاقیت هنری، مربوط به سال ١۹۶۷ است. در آن زمان، گروهی از هنرمندان نیویورکی از جمله جان کیج، رابرت راشنبرگ، رابرت ویتمن، و ایون راینر و چند نفر دیگر، با مهندسان و دانشمندان آزمایشگاه‌های مشهور بِل همکاری کردند تا چیدمان‌های هنری پیشگامانه‌ای را با ترکیب فناوری جدید خلق نمایند. این تلاش اولین کاربرد و به‌کارگیری فناوری در هنر بود که استفاده از فناوری در خلق آثار هنری را ترویج داد و زمینه را برای رشد بیشتر هنر دیجیتال فراهم نمود.

پیش از آن نیز اندی وارهول یکی از تأثیرگذارترین هنرمندانی بود که از فناوری‌های مدرن مانند ویدئو، فیلم و غیره استفاده کرد تا آثار هنری خود را با تنوع بیشتری در معرض نمایش عموم قرار دهد. با‌این‌حال، این یک واقعیت ناشناخته است که وارهول همچنین یکی از پیشگامان هنر دیجیتال بود. به عنوان مثال، او به‌منظور تبلیغ سیستم کامپیوتری و برنامه نرم‌افزاری آمیگا به عنوان سفیر برند شرکت کامپیوتری Commodore International، نقاشی‌های دیجیتالی را بر روی یک کامپیوتر آمیگا ایجاد نمود.

همه این وقایع در سال ١۹۸۵ اتفاق افتاد، اما آثار هنری دیجیتال اندی وارهول گم و فراموش شدند؛ تا اینکه در سال ۲۰١۴ توسط هنرمندی به نام Cory Arcangel در نیویورک و یکی از طرفداران متعصب اندی وارهول، با همکاری کارکنان و اعضای دانشجویان انجمن کامپیوتر دانشگاه کارنگی ملون، آثار او کشف و بازیابی شدند. از جولای ۲۰١۷ تا نوامبر ۲۰١۹ موزه وارهول آثار تاریخی هنر دیجیتال پیشگامانه وارهول را با استفاده از یک آمیگای قدیمی به نمایش گذاشت.

دههٔ نود اینترنت را به ارمغان آورد و انقلابی عظیم در عرصهٔ فناوری آغاز نمود. خیلی زود، مردم به امکانات گستردهٔ این شبکه مجازی جهانی پی بردند و بستر رونق هنر دیجیتال فراهم شد. اینترنت به هنرمندان بسیاری کمک کرد تا آثار هنری خود را بیشتر در معرض نمایش قرار دهند و دسترسی مخاطبان در سراسر جهان به آثار هنری آن‌ها آسان‌تر شود. همچنین فناوری پیشرفته به هنرمندان این امکان را می‌دهد که آثار هنری خود را تغییر دهند و یا آن‌ها را اصلاح کنند و به همین دلیل، فناوری به امری مهم در عرصه هنر تبدیل شد.

هزارهٔ جدید هنرمندان برجسته‌ای را در عرصه هنر دیجیتال معرفی نمود که از فناوری پیشرفته برای ایجاد چیدمآن‌ها و اجراهای به یاد ماندنی استفاده نمودند. در ادامه به برخی از مهمترین هنرمندان و رویدادهای هنری برای ترویج فناوری به عنوان یک ابزار هنری اشاره می‌نمائیم.

تصویری از نمایشگاه انقلاب دیجیتال ۲۰١۴ در مرکز باربیکن، لندن، انگلستان | منبع: barbican.org.uk

انقلاب دیجیتال

این نمایشگاه هنر دیجیتال، که در تایمز انگلستان از آن به عنوان “نمایش برجسته” یاد شده است، اشکال مختلف هنر دیجیتال را در خود جای داده است و تمام این پروژه‌های هنری پیشگامانه را در یک گالری هنری گردآوری نموده است و ارتباطات پیچیده‌ای را بین آن‌ها به نمایش می گذارد. بازدیدکنندگان توانستند احساسات عمیقی را در طول بازدید از این فضای هنری دیجیتال جذاب و مهیج تجربه نمایند. آن‌ها از تصاویر دیجیتال و ابزارهای فنّاورانه برای ایجاد تعاملات به یاد ماندنی با چیدمان‌های هنری و اجراهای ارائه شده استفاده نمودند. هدف از این رویداد هنری تجلیل از «تحولات هنر از طریق فناوری» با گردآوری برجسته‌ترین هنرمندان در سبک‌های مختلف هنر دیجیتال بود. بازدیدکنندگان می‌توانستند آثار و چیدمان‌های بیورک، کریس میلک، آرون کوبلین، رافائل لوزانو، همر و افراد دیگر را ببینند و لذت ببرند.

کریس میلک

او یکی از برجسته‌ترین هنرمندان هنر دیجیتال بود که با پروژه تعاملی و بسیار محبوب خود بنام خیانت پرستشگاه در نمایشگاه انقلاب دیجیتال شرکت کرد. در این اثر، هنرمند از تعامل بین تماشاگران و پرندگان دیجیتال روی پانل‌ها برای بیان درد و رنج و نشاط در یک فرآیند خلاقانه استفاده نمود.

این چیدمان هنری بر اساس سه صفحه‌نمایش است که بالای یک حوض سیاه با قابلیت منعکس کردن قرار دارند. بازدیدکنندگان در مقابل اولین صفحه می‌ایستند و به تماشای سایهٔ متلاشی شده خود به‌شکل گله‌ای از پرندگان در حال پرواز می‌پردازند. سپس به صفحهٔ بعدی می‌روند، جایی که می‌توانند همان پرندگان را در حال نوک زدن به بقایای سایه خود مشاهده کنند و در نهایت در صفحهٔ آخر پرندگان به بال‌هایی تبدیل می‌شوند که بازدیدکنندگان می‌توانند با تکان دادن دستان خود آن‌ها را حرکت دهند.

به جز این پروژه هنری دیجیتالی برجسته و جذاب، میلک یک پروژه هنری درحال انجام را به منظور ادای احترام به جانی کش افسانه‌ای آغاز کرد. ایدهٔ این کار این است که تمام علاقمندان پرتره‌ای از مرد سیاه‌پوش بسازند و اثر هنری آن‌ها با آثار هنری دیگران در یک پرتره عظیم گنجانده شود.

پژواک نور

این نام یک پروژه هنری دیجیتال جذاب است که حاصل تلاش مشترک و خلاقانه آرون کوبلین و بن تریکلبنک است. آن‌ها از یک پروژکتور پرتو لیزر بزرگ استفاده کردند که آن را بر روی سقف قطاری که در کالیفرنیا در حال حرکت بود قرار دادند. سپس تصاویر مختلفی از جمله چند قطعه شعر را به سمت آسمان پرستاره شب و مناظر اطراف پخش کردند. این تصویرسازی‌ها پژواک جالب توجهی را در مسیرها به جا گذاشتند که با نورپردازی طولانی ثبت شدند. این کار منجر به تجربهٔ چندرسانه‌ای خارق‌العاده‌ای شد که واکنش‌های مهیجی را در بین مخاطبان برانگیخت.

اریک استندلی

اریک استندلی، هنرمند و استاد هنر استودیوی ویرجینیا تک، از فناوری پیشرفته برای ایجاد پنجره‌هایی با شیشه‌ رنگی از کاغذهای برش لیزری استفاده نمود. او متوجه شد لایه‌های متعدد کاغذ برش لیزری، عمق و جلوه سه بعدی ویژه‌ای به آثار هنری او می‌بخشند که به شدت جذاب و مسحور کننده است و او را به چالش کشید تا طرح‌های پیچیده‌تری ایجاد نماید. تمام فرآیند هنری خلاقانه او با نقاشی‌های پیچیده شروع می‌شود که اریک سپس آن‌ها را چاپ و با لیزر برش می‌دهد. سپس صفحات کاغذ را لایه‌گذاری می‌کند تا اثر هنری مورد نظر خود را خلق نماید.

برخلاف بسیاری از افراد، استندلی به منظور کارآمدتر بودن یا کاهش روند خلق اثر هنری از فناوری استفاده نمی‌کند. او اظهار داشت که از بکارگیری این رسانه هنری لذت می‌برد زیرا فناوری به او کمک می‌کند دید هنری خود را بسط داده و اثرات هنری پیچیده‌تری خلق نماید.

یایویی کوساما

تصمیم گرفتیم لیست هنرمندان برجسته دیجیتال و پروژه‌ها را با ادای احترام به زنی که در طول یک حرفه هنری طولانی و همه جانبه که بیش از نیم قرن را در بر می‌گرفت، به پایان برسانیم. یایویی کوساما در کودکی آسیب‌های شدیدی را تجربه کرد که باعث تحریک توهم‌هایی مانند جرقه‌های نور رنگارنگ یا مجموعه‌ای از نقطه‌ها در جلوی چشم‌هایش می‌شد. از آنجائی که دوران کودکی و اوایل زندگی او توأم با آسیب‌های زیاد بود، او شروع به تجربه اپیزودهای وسواسی-اجباری کرد که قادر به کنترل آن‌ها نبود. او آثاری هنری خلق می‌کند که مشقت‌هایی را که تجربه کرده است را منعکس می‌نماید و آثارش باعث همدردی مخاطبان با او شده است.

یایویی کوساما در نمایشگاه انفرادی خود در سال ۲۰١۳، عنوان اثر: “من که به بهشت رسیده‌ام” / دیوید زویرنر، نیویورک. استودیو یایویی کوساما. عکس از ویل راگوزینو. | منبع: designboom.com

یکی از تاثیرگذارترین چیدمان‌های هنری او، اتاق‌های آینهٔ بی‌نهایت هستند. این اتاق‌های مکعبی شکل تماماً با آینه‌ پوشیده شده‌اند و تنها یک باریکه نوری ضعیف، تضاد بین زندگی و مرگ را به نمایش می‌گذارد. بازدیدکنندگان سپس به فضای دیگری از نور آرام و تپنده منتقل می‌شوند، فضایی که کوساما می‌تواند درک مخاطب از نور و تاریکی را کنترل نماید. برخی از کارشناسان اظهار داشتند که این روش برای کنار آمدن با این واقعیت است که هنرمند نمی‌تواند بسیاری از چیزها را در زندگی خود کنترل کند.

آمبرلیوم

تمام اجراهای هنری که از این فناوری استفاده می‌کنند الزاماً نباید احساسات شخصی دردناکی را برای نمایش یک تجربه هنری دراماتیک و فراگیر برانگیزند. به عنوان مثال چیدمان هنری Assemblance که توسط گروه هنرمندان Umbrellium ایجاد شده است، یک اجرای هنری دیجیتالی است که پرتوهای لیزر را جایگزین قلم موها می‌کند. این نورها بر روی زمین و افراد حاضر بر روی صحنه آثار رنگی از خود به جای می‌گذارند. ایده اصلی این چیدمان این بود که به مردم نشان دهد که باید با هم کار کنند تا اثری ماندگار ایجاد نمایند. همچنین منظور خالق این اثر این است که ساختن اثری ارزشمند مستلزم تلاش جدی است که به راحتی با یک اقدام جسورانه از بین می‌رود.

یک تجربه لیزری خیره کننده تحت عنوان “مونتاژ” در نمایشگاه انقلاب دیجیتال در فضای گالری مرکز باربیکن، کاری از Universal Everything، یکی از استودیوهای هنری رسانه‌ای برجسته در انگلستان، گروه هنری Umbrellium با همکاری گروه موسیقی Will.i.am و طراحی بنام یوری سوزوکی | منبع: voltcafe.com

نتیجه‌گیری

تمام این هنرمندان برجسته و آثار هنری جذاب آن‌ها ثابت می‌نماید پیشرفت فناوری چگونه در حال متحول نمودن دنیای هنر و درک ما از هنر است. همچنین فناوری امکان دسترسی به آثار هنری را برای افراد بیشتری فراهم نموده است و به علاقمندان هنر و مجموعه‌های هنری پلتفرم‌هایی ارائه می‌نماید تا بتوانند گالری هنری خود را بسازند و آثار خود را با دیگران به اشتراک بگذارند. همچنین فناوری‌های نوین و رسانه‌های اجتماعی دنیای هنر سنتی را متحول کرده‌اند و به مردم اجازه می‌دهند عمیق‌ترین احساسات و باورهای خود را از طریق آثار هنری و پروژه‌های هنری دیجیتال تعاملی و بسیار جذاب بیان نمایند.

از هوش مصنوعی، واقعیت مجازی و واقعیت افزوده گرفته تا طرح‌های دیجیتال و چاپگرهای سه بعدی، فناوری‌ها و رسانه‌های اجتماعی بازار هنر و هنر معاصر را به شیوه‌های مختلفی دگرگون کرده‌اند و نحوه خلق آثار هنری و بهره‌برداری و به اشتراک گذاری آن‌ها را تغییر داده‌اند. فناوری علاوه بر اینکه یک رسانه هنری همه جانبه و صریح است، به هنرمندان کمک می‌کند تا در کانون توجه قرار گرفته و آثار هنری خود را در معرض نمایش قرار دهند. پلتفرم‌های هنری آنلاین متعددی به آن‌ها کمک می‌کنند آثار خود را تبلیغ کنند و با جامعه هنری ارتباط برقرار نمایند.

فناوری مجازی شاهکارهای هنری را به مخاطب نزدیک‌تر می‌کند و کمک می‌کند دیدگاه هنری و تاریخچه آن برای عموم مردم بیشتر قابل درک باشد. بسیاری از موزه‌های هنری مشهور جهان نمایشگاهای آنلاینی را برگزار می‌نمایند تا آثار خود را به مخاطبان و افرادی که به آن‌ها دسترسی ندارند، معرفی و ارائه نمایند. روند رو به رشد تکنولوژی ما را کنجکاو می‌نماید که ببینیم استفاده از فناوری پیشرفته در هنر بلاخره ما را به کجا خواهد برد. آینده با هر آنچه که داشته باشد، مطمئن هستیم به تغییر در نحوه ارائه و به اشتراک گذاری آثار هنری خلاق هنرمندان برای الهام بخشیدن و تأثیرگذاری بر بشریت ادامه خواهد داد.

منبع: آرت‌دکس

مطالب مشابه